Ubezpieczenia firmowe

Wspólnik spółki z o.o. a ZUS: kto jest ubezpieczony z mocy ustawy

Kto z wspólników spółki z o.o. podlega ubezpieczeniom społecznym według ustawy o SUS, a kto zależy od innego tytułu. Co ustawa reguluje, a czego nie.

Marcin Mańkowski 5 min czytania

Najkrócej, jak się da

  • 01Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych uznaje za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność między innymi wspólnika jednoosobowej spółki z o.o. oraz wspólników spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej (art. 8 ust. 6 pkt 4).
  • 02Taka osoba podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym (art. 6 ust. 1 pkt 5) oraz wypadkowemu (art. 12 ust. 1). Ubezpieczenie chorobowe jest dla niej dobrowolne i wymaga wniosku (art. 11 ust. 2).
  • 03Wspólnika spółki z o.o. wieloosobowej w art. 8 ust. 6 pkt 4 nie ma. O jego ubezpieczeniach decyduje inny tytuł, na przykład umowa o pracę ze spółką albo umowa zlecenia.
  • 04W sprawach spornych, na przykład członek zarządu bez umowy, ten tekst nie rozstrzyga. Sprawdź w ZUS lub u księgowej.

Kto jest ubezpieczony: zestawienie z ustawy

Poniższa tabela opisuje wyłącznie to, co wprost wynika z ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Nie obejmuje sytuacji szczególnych ani zbiegu kilku tytułów, które regulują dalsze przepisy, w tym art. 9.

SytuacjaUbezpieczenia według ustawy
Wspólnik jednoosobowej spółki z o.o.Osoba prowadząca pozarolniczą działalność (art. 8 ust. 6 pkt 4). Obowiązkowo ubezpieczenia emerytalne, rentowe i wypadkowe. Chorobowe dobrowolnie, na wniosek (art. 6 ust. 1 pkt 5, art. 12 ust. 1, art. 11 ust. 2).
Wspólnik spółki jawnej, komandytowej, partnerskiejJak wyżej: osoba prowadząca pozarolniczą działalność (art. 8 ust. 6 pkt 4).
Wspólnik spółki z o.o. wieloosobowej bez innego tytułuW wyliczeniu z art. 8 ust. 6 pkt 4 go nie ma. Sprawdź w ZUS lub u księgowej.
Wspólnik ze spółką, z którą ma umowę o pracęPracownik (art. 6 ust. 1 pkt 1). Ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe obowiązkowo (art. 11 ust. 1, art. 12 ust. 1).
Wspólnik ze spółką, z którą ma umowę zleceniaZleceniobiorca (art. 6 ust. 1 pkt 4), z wyjątkami przewidzianymi w ustawie. Emerytalne, rentowe i wypadkowe obowiązkowo, chorobowe dobrowolnie, na wniosek (art. 11 ust. 2, art. 12 ust. 1).

Od jakiej podstawy płaci składki wspólnik prowadzący działalność

Dla osób prowadzących pozarolniczą działalność, czyli także dla wspólnika jednoosobowej spółki z o.o., podstawą wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe jest zadeklarowana kwota, nie niższa niż 60 procent prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia ogłaszanego na dany rok (art. 18 ust. 8). Aktualne kwoty podaje ZUS, a ewentualne szczególne podstawy sprawdź w ZUS, bo ustawa wiąże je z konkretnym tytułem.

Gdy zmienia się liczba wspólników spółki z o.o., może zmienić się tytuł do ubezpieczeń, bo ustawa odróżnia spółkę jednoosobową od wieloosobowej. Po takiej zmianie sprawdź swój status w ZUS.

Czego ta ustawa nie reguluje

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych wskazuje, kto jest ubezpieczony i od jakiej podstawy płaci składki. Poza nią zostają dwie sprawy, o które pytają wspólnicy.

Pierwsza to ubezpieczenie zdrowotne, które ma osobną ustawę. Druga to los spółki i udziałów, gdy wspólnik umrze lub nie może pracować. W ustawie o ubezpieczeniach społecznych nie ma przepisów o udziałach, a ich losy rozstrzyga się w umowie spółki i według przepisów o spółkach. Jak zabezpiecza się udziały po śmierci wspólnika, opisaliśmy na stronie zabezpieczenia krzyżowego wspólników, a utratę dochodu z powodu choroby na stronie ochrony dochodu.

Co sprawdzić u siebie

Zanim zapytasz księgową albo ZUS, ustal cztery rzeczy:

  • Czy spółka ma jednego wspólnika, czy kilku.
  • Na jakiej podstawie pracujesz dla spółki: umowa o pracę, umowa zlecenia, brak umowy.
  • Czy masz inne tytuły do ubezpieczeń, na przykład etat u innego pracodawcy, bo wtedy stosuje się art. 9.
  • Czy złożyłeś wniosek o dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, jeśli prowadzisz działalność.

Pytania o wspólnika spółki z o.o. i ZUS

Czy wspólnik spółki z o.o. zawsze płaci składki do ZUS?

Nie ma jednej odpowiedzi. Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych wymienia wprost wspólnika jednoosobowej spółki z o.o. jako osobę prowadzącą pozarolniczą działalność (art. 8 ust. 6 pkt 4). Wspólnika spółki z o.o. wieloosobowej w tym wyliczeniu nie ma. O jego ubezpieczeniach decyduje to, na jakiej podstawie pracuje dla spółki, na przykład umowa o pracę albo umowa zlecenia. Sprawdź to w ZUS albo u księgowej.

Czy wspólnik jednoosobowej spółki z o.o. ma ubezpieczenie chorobowe?

Tylko jeśli złoży wniosek. Osoby prowadzące pozarolniczą działalność podlegają ubezpieczeniu chorobowemu dobrowolnie, na swój wniosek (art. 11 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych).

Czy ubezpieczenie zdrowotne wspólnika wynika z tej samej ustawy?

Nie. Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych dotyczy ubezpieczeń emerytalnego, rentowych, chorobowego i wypadkowego. Zasady ubezpieczenia zdrowotnego określa osobna ustawa, a ich zastosowanie do Twojej sytuacji sprawdź w ZUS.

Czy ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych zabezpiecza udziały wspólnika po jego śmierci?

Nie. Ta ustawa określa, kto podlega ubezpieczeniom i od jakiej podstawy płaci składki. W tej ustawie nie ma przepisów o losie udziałów po śmierci wspólnika. Sprawdź umowę spółki i przepisy o spółkach, a świadczenia dla rodziny z ZUS opisują osobne przepisy.

Marcin Mańkowski, Dyrektor Okręgu OVB Allfinanz Polska

Autor

Marcin Mańkowski

Dyrektor Okręgu OVB Allfinanz Polska

Agent ubezpieczeniowy wpisany do rejestru KNF (rpu.knf.gov.pl). Tekst ma charakter informacyjny i nie jest poradą prawną ani podatkową. Stan prawny: 06.11.2026.

Sprawdźmy, co realnie chroni Ciebie i Twoją spółkę

Przegląd obecnych polis i porównanie ofert bez opłaty i bez zobowiązania.

Zadzwoń: 661 586 274
Zadzwoń Bezpłatny audyt